Math | rhanbarth, endid tiriogaethol gweinyddol ![]() |
---|---|
Sefydlwyd | |
Daearyddiaeth | |
Gwlad | Gweriniaeth Iwerddon ![]() |
Enw Gwyddeleg yw'r Gaeltacht (ynganiad: /ˈgeːɫ̪t̪ˠəxt̪ˠ/; lluosog Gaeltachtaí) am yr ardaloedd yn Iwerddon lle siaredir Gwyddeleg fel y brif iaith, neu fel iaith gymunedol naturiol. Nifer o ardaloedd gwledig wedi'u gwasgaru ar draws saith o siroedd ydyw.
Mae'r Gaeltachtaí mwyaf yn siroedd Dún na nGall (Saesneg: Donegal), a Gaillimh (Saesneg: Galway). Mae ardaloedd Gaeltacht llai yn siroedd Maigh Eo (Saesneg: Mayo), Corcaigh (Saesneg: Cork), Ciarraí (Saesneg: Kerry), pentref An Rinn yn Port Láirge (Saesneg: Waterford) ac ardal fach Ráth Cairn yn an Mhí (Saesneg: Meath).
Mae gan yr ardaloedd Gaeltacht gydnabyddiaeth swyddogol (arwyddion ffordd uniaith Wyddeleg ayb.) ond mae'r Gaeltacht swyddogol yn cynnwys rhai ardaloedd sydd wedi troi yn Saesneg erbyn hyn.