Galego | ||
---|---|---|
Pronuncia: | [ɡaˈleɣo̝][1] | |
Falado en: | ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Diáspora galega | |
Total de falantes: | 2,4 millóns (2012) 58% da poboación de Galicia (c. 1,56 millóns) son falantes como primeira lingua (2007)[2] | |
Posición: | 158 (Ethnologue, 2013) | |
Familia: | Indoeuropea Itálica Románica Italo-occidental Occidental Galoibérica Iberorrománica Galaico-portugués Galego | |
Escrita: | Alfabeto latino (galego) | |
Status oficial | ||
Lingua oficial de: | ![]() A Veiga (Asturias)[3] | |
Regulado por: | Real Academia Galega | |
Códigos de lingua | ||
ISO 639-1: | gl
| |
ISO 639-2: | glg | |
ISO 639-3: | glg
| |
SIL: | GLG
| |
Mapa | ||
![]() | ||
Status | ||
![]() |
Parte da serie sobre o |
Pobo galego |
---|
![]() |
Por país |
Demografía de Galicia Diáspora Alemaña · Arxentina · Brasil · Cuba · Estados Unidos de América · Francia · México · Reino Unido · Suíza · Uruguai · Venezuela |
Cultura |
Arquitectura · Arte · Baile · Gastronomía · Literatura · Loita · Música · Mitoloxía · Relixión · Símbolos · Traxe |
Linguas |
Galego Dialecto berciano Xergas: Barallete · Verbo dos arxinas |
Historia de Galicia |
O galego ([ɡaˈleɣo̝][1]) é unha lingua indoeuropea que pertence á póla de linguas románicas. É a lingua propia de Galicia,[5] onde é falada por uns 2,4 millóns de galegos.[6] Á parte de en Galicia, a lingua fálase tamén en territorios limítrofes con esta comunidade, aínda que sen estatuto de oficialidade (agás en casos puntuais, como na Veiga),[7] así como pola diáspora galega que emigrou a outras partes de España, a América Latina, os Estados Unidos, Suíza e outros países de Europa.
O galego moderno forma parte do grupo de linguas ibero-occidentais, unha familia de linguas románicas que inclúen o portugués, e que se desenvolveu dende o latín vulgar falado na provincia de Gallaecia, e evolucionou ao que os lingüistas chaman galaico-portugués, falado no Reino de Galicia. As diverxencias dialectais son observables entre as formas do norte e do sur do galaico-portugués en textos do século XIII, mais as dúas variedades eran semellantes abondo para manter un alto grao de unidade até mediados do século XIV, coa literatura galego-portuguesa medieval. A diverxencia continuou até o presente, producindo as modernas linguas galega e portuguesa.[8]
O léxico do galego é predominantemente de orixe latina, malia que tamén contén certo número de palabras de orixe celta e xermánica, entre outros substratos e adstratos. Tamén incorporou certo número de palabras do árabe de Al-Andalus, principalmente a través do castelán.
A Real Academia Galega é consonte a Lei de Normalización Lingüística vixente, a entidade competente para a fixación das normas da lingua galega, non obstante as actuais normas elaboráronse na súa orixe conxuntamente co Instituto da Lingua Galega, teñen tamén un papel destacado o Centro Ramón Piñeiro para a Investigación en Humanidades e o Consello da Cultura Galega.[9]