Sufismus (Arabice تصوّف taṣawwuf ; Persice صوفیگری sufigari ; Turcice tasavvuf ; Urdu تصوف) usitate habetur interior mysticusque religionis Islamicae modus.[1] Adsectator huius memoriae plerumque appellatur ṣūfī (Arabice صُوفِيّ), quamquam alii adsectatores hac voce utuntur solum pro quibus mentem Sufismi attineant. Aliud nomen indagatoris Sufiani est dervish.
Classici Sufismi doctores Sufismum esse "scientam cuius finis est reparatio cordis et id avertere ab omnibus praeter Deum" circumscripserunt.[2] Alioquin, verbis Ahmad ibn Ajiba, doctoris Darqawiensis, Sufismus est "scientia per quam homo potest scire in praesentiam divinam peregrinare, se impuritatis intus purgare, et se variis notis laudabilibus exornare."[3]
Motus Sufiensis nonnullos continentes culturasque per milia annorum attigit, primum in linguis Arabica expressus, tum Persica, Turcica, et deinde duodecim aliis linguis.[4] Ordines Sufiani, qui doctriná sunt aut Sunni aut Shi'a, ortum habent ex Muhammad, propheto Islamico, per eius patruele Ali, vel ex Abu Bakr. Adsectatores Sufismi postulant Sufismum radices cepisse in cultura consuetudinibus Islamicis, quoniam sunt factiones Islamicae, praecipue Salafismus et Wahhabismus, quae habent Sufismum esse haeresim.
Secundum quosdam criticos hodiernos, sicut Idries Shah (1971), philosophia Sufismi est in natura universa, radicibus quae originem Islamismi et aliarum religionum hodiernarum antecesserunt; similiter, alii Musulmani credunt Sufismum esse praeter provinciam Islamicam.[5]