Kasultanan Demak | |||||
---|---|---|---|---|---|
| |||||
Kaart | |||||
![]() | |||||
Achttiende-eeuwse kaart van Java. De zuidkust is "Terra Incognita". Aan de Noordkust worden het (Sultanaat Bantam), Xacatara (Jayakarta), Cherebum (Cirebon), Taggal (Tegal), Damo (Demak), Iapara, (Japara), Tubam (Tuban), Sodaio (Sedayu, nu bij Gresik) en Soerabaja aangegeven | |||||
Algemene gegevens | |||||
Hoofdstad | Demak | ||||
Talen | Javaans | ||||
Religie(s) | Islam |
Kasultanan Demak, het koninkrijk of sultanaat Demak, bestond van 1475 tot 1548 en was de eerste islamitische staat van Java. Het op de noordkust gelegen land is in het laatste kwart van de 15e eeuw ontstaan en was eerst een vazalstaat van de keizer van Majapahit. Het kleine rijk bestond maar kort maar het speelde een belangrijke rol in de verspreiding van de islam op Java. Het was de opvolger van het keizerrijk Majapahit en werd toen sultan Trenggana stierf op zijn beurt vervangen door het koninkrijk Pajang. Zoals de meeste Javaanse staten wordt het land naar de plaats waar de koninklijke kraton werd gebouwd, hier was dat Demak, genoemd.
Volgens de Portugese handelaar Tomé Pires had Demak meer inwoners dan welke andere Noord-Javaanse of Soendanese stad dan ook. Het was de belangrijkste haven voor de rijsthandel en had sterke handelsrelaties met Malakka aangeknoopt. Raden Patah's aanspraken op afstamming van de vereerde vorsten van Majapahit en strategisch aangeknoopte huwelijksbanden met andere vorstenhuizen droegen bij aan het aanzien van Demak.
Volgens een Javaanse bron was Raden Patah een zoon van Kertaboemi, de latere koning Brawijaya V van Majapahit (1468–1478). Wanneer dat waar is dan begon Demak als vazalstaat of apanage en overvleugelde het later Majapahit. De schriftelijke Javaanse bronnen en de inscripties uit de tijd voor de komst van de Nederlanders zijn zeer onvolledig, onduidelijk en schaars.
Raden Patah’s zoon Trenggana zou twee regeerperioden hebben gekend. De titel "sultan" werd de Javaanse vorst postuum gegeven. Hij regeerde als adipatti of "heer".
Al voor de opkomst van Demak woonde een kolonie van moslims aan de Javaanse Noordkust. Het ging om Arabische handelaren en Javaanse bekeerlingen. Toen Kediri de Hindoevorst van Majapahit had verslagen kreeg de islam kans om zich op Java te verbreiden.