![]() | |
Data urodzenia |
18 grudnia 1866 |
---|---|
Data i miejsce śmierci |
27 października 1918 |
Minister spraw wewnętrznych | |
Okres |
od 20 grudnia 1916 |
Poprzednik | |
Następca |
Aleksandr Dmitrijewicz Protopopow (ur. 18 grudnia 1866, zm. 27 października 1918 w Moskwie) – rosyjski polityk, deputowany III i IV Dumy, minister spraw wewnętrznych Imperium Rosyjskiego od września 1916 do upadku caratu.
Pochodził z rodziny szlacheckiej, posiadał znaczny majątek ziemski w guberni symbirskiej oraz dwie fabryki[1]. Był ceniony jako fachowiec w dziedzinie sukiennictwa[2]. Ukończył I korpus kadetów i Nikołajewską Szkołę Kawalerii. W latach 1885–1890 odbywał służbę wojskową, z której odszedł w stopniu sztabs-rotmistrza[1].
Był deputowanym do III i IV Dumy, gdzie związał się z frakcją oktiabrystów. Rzadko występował w parlamencie i nie brał zbyt aktywnego udziału w działalności swojego ugrupowania[3]. W 1908 otrzymał rangę kamerjunkra, rok później – rzeczywistego radcy stanu[1]. Od lutego do września 1916 był marszałkiem szlachty guberni symbirskiej[1]. W IV Dumie został zastępcą przewodniczącego[4]. W grudniu 1916 objął tekę ministra spraw wewnętrznym Imperium Rosyjskiego. Car Mikołaj i wywierająca na niego ogromny wpływ żona Aleksandra Fiodorowna byli przekonani, że Protopopow, jako osoba związana z kołami liberalnymi, zdoła przyczynić się do zahamowania krytyki samodzierżawia z ich strony przynajmniej w czasie trwającej wojny[2]. Początkowo nominacja Protopopowa została znakomicie przyjęta przez rosyjskie kręgi finansowe oraz polityków liberalnych, jego popularność jednak błyskawicznie spadła, m.in. z powodu opinii germanofila i podejrzeń o chęć zawarcia separatystycznego pokoju z Niemcami[2]. Protopopow był najmniej popularnym ministrem spraw wewnętrznych spośród wszystkich polityków piastujących ten urząd po 1914[4]. Uwięziony w czasie rewolucji lutowej, był przetrzymywany w twierdzy Pietropawłowskiej, po rewolucji październikowej został rozstrzelany[1].