![]() |
Ten artykuł od 2017-04 zawiera treści, przy których brakuje odnośników do źródeł. |
![]() Delta Amazonki | |
Kontynent | |
---|---|
Państwo | |
Rzeka | |
Długość | 6400[1] (lub 7040[2]) km |
Powierzchnia zlewni |
7,2 mln km² |
Średni przepływ |
209 000 m³/s |
Źródło | |
Miejsce | Quehuisha, Andy |
Wysokość |
5170 m n.p.m. |
Współrzędne | |
Ujście | |
Recypient | Ocean Atlantycki |
Współrzędne | |
Mapa | |
![]() Dorzecze Amazonki | |
Położenie na mapie Brazylii ![]() |
Amazonka (port. Rio Amazonas, hiszp. Río Amazonas) – rzeka Ameryki Południowej o największym średnim przepływie na Ziemi. Jej długość jest sprawą kontrowersyjną[1], najczęściej podawana jest wartość 6400 km[3], jednak według innych źródeł[4] jest to pierwsza rzeka na świecie pod względem długości (7040 km), o 390 km dłuższa od Nilu. Amazonka ma największe na świecie dorzecze (o powierzchni ok. 7 mln km²) i największe zasoby wodne, w jej dorzeczu wyrastają największe lasy tropikalne. Nazwa najprawdopodobniej pochodzi od błędnie tłumaczonej nazwy amacunu – „niedźwiedź wodnych chmur”, którą rozpropagował w Europie, po roku 1540 Hiszpan, Francisco de Orellana, który jako pierwszy przepłynął rzekę z Andów do ujścia.
Długość rzeki od wieków była sporna. Pomiar utrudniał nie tylko dylemat wyodrębnienia spośród ponad 200 dopływów właściwej rzeki, ale i dotarcie do ukrytych w niedostępnym terenie źródeł – rzetelny wybór dopływu powinien być poprzedzony wieloletnim pomiarem wielkości jego przepływu wody, aby uśrednić jego wahania w szerokich granicach. Długość nieuregulowanej rzeki zmienia się ciągle, szczególnie po powodziach: stare zakola zostają odcięte jako starorzecza, powstają nowe, rzeka na długich odcinkach płynie kilkoma ramionami o różnej długości, które zmieniają się na przestrzeni lat.