Departament | |||||
![]() | |||||
| |||||
Państwo | |||||
---|---|---|---|---|---|
Region | |||||
Prefektura | |||||
Kod ISO 3166-2 |
FR-62 | ||||
Powierzchnia |
6671 km² | ||||
Populacja (2010[1]) • liczba ludności |
| ||||
• gęstość |
219 os./km² | ||||
Szczegółowy podział administracyjny | |||||
Liczba podprefektur |
6 | ||||
Liczba kantonów |
77 | ||||
Liczba gmin |
890 | ||||
Położenie na mapie![]() | |||||
Strona internetowa |
Pas-de-Calais (ⓘ, pad.ka.lɛ) – departament w północnej Francji, w regionie Hauts-de-France. Nazwa departamentu pochodzi od nazwy Cieśniny Kaletańskiej (fr. Pas de Calais), nad którą jest położony. Ośrodkiem administracyjnym (prefekturą) departamentu jest Arras.
Jeden z 83 departamentów utworzonych w 1790 roku, w czasie rewolucji francuskiej. Pas-de-Calais jest jednym z najgęściej zaludnionych i zurbanizowanych departamentów Francji. Mimo to największa aglomeracja Calais nieznacznie tylko przekracza 100 tys. mieszkańców. Inne ważne ośrodki miejskie to Boulogne-sur-Mer i Saint-Omer. Obszar najgęściej zaludniony we wschodniej części departamentu związany jest z zagłębiem węglowym, które rozwinęło się w XIX i na początku XX w. Ośrodki miejskie tej części departamentu (z których najważniejsze to Lens, Liévin, Béthune, Bruay-la-Buissière oraz Hénin-Beaumont) tworzą rozległą konurbację przemysłową, która ciągnie się dalej na wschód w departamencie Nord. Razem obszar ten zamieszkuje ponad 1,2 mln osób, z czego połowa w departamencie Pas-de-Calais.
Rozwój górnictwa w XIX wieku przyczynił się do wzrostu liczby ludności tego departamentu (700 tys. w 1850 do 1 mln w 1900). Wzrost ten powstrzymany został przez wybuch I wojny światowej. Kolejny okres wzrostu gospodarczego zakończył kryzys ekonomiczny lat 30. i wybuch II wojny światowej. Po jej zakończeniu region znowu przeżywał okres prosperity związany z odbudową kraju po zniszczeniach wojennych. Stopniowo górnictwo i związany z nim przemysł podupadły i od lat 60./70. liczba ludności utrzymuje się na tym samym poziomie ok. 1,4 mln mieszkańców. Wiele miast górniczych utraciło nawet połowę swojej ludności w ciągu ostatniego półwiecza.
Z powodu braku znaczącego ośrodka miejskiego departament Pas-de-Calais aż do lat 90. XX wieku pozbawiony był jakiegokolwiek uniwersytetu. Powołano wówczas do życia dwa uniwersytety: Université d’Artois i Université du Littoral. W obu przypadkach różne wydziały rozsiane są po kilku miastach, położonych również w departamencie Nord.
W 2023 roku w skład departamentu wchodziło 890 gmin[2] (lista).
<ref>
. Brak tekstu w przypisie o nazwie insee