paskal [Pa]
Układ
|
SI
|
Wymiar
|
|
Jednostka
|
ciśnienia, naprężenia
|
Typowe symbole wielkości
|
p; s, σ
|
w jednostkach SI
|
|
w jednostkach CGS
|
|
w jednostkach anglosaskich
|
|
Źródło nazwy
|
Blaise Pascal
|
Paskal (Pa) – jednostka ciśnienia (także naprężenia) w układzie SI[1] (jednostka pochodna układu SI).
![{\displaystyle \mathrm {1\,Pa={\frac {1\,N}{1\,m^{2}}}={\frac {1\,kg}{1\,m\cdot s^{2}}}} }](https://wikimedia.org/api/rest_v1/media/math/render/svg/24a22a398cea618c648b51120216874962090dd5)
Nazwa paskal pochodzi od nazwiska francuskiego fizyka Blaise’a Pascala[2].
Zgodnie z przedrostkami układu SI[3]: skrót kPa oznacza kilopaskal (103 Pa), MPa oznacza megapaskal (106 Pa), GPa oznacza gigapaskal (109 Pa), natomiast hPa – hektopaskal (100 Pa).
Hektopaskal jest zazwyczaj stosowany przy podawaniu ciśnienia atmosferycznego, ponieważ jest dokładnie równy stosowanej powszechnie przed latami sześćdziesiątymi XX w. w meteorologii w układzie CGS i MKSA jednostce milibar[4]:
- 1 hPa = 100 Pa = 1 mbar = 10,19 mm H2O
Ciśnienie atmosferyczne na poziomie morza wynosi przeciętnie 1013,25 hPa[5]. Najniższe ciśnienie na świecie wynosiło 870 hPa (12 października 1979 roku w północnej części Oceanu Spokojnego), a najwyższe na powierzchni Ziemi – 1086 hPa (19 grudnia 2001 roku w miejscowości Tosontsengel w Mongolii)[6].
- ↑ paskal, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2021-10-15] .
- ↑ pascal | Etymology, origin and meaning of the name pascal by etymonline [online], www.etymonline.com [dostęp 2023-06-10] (ang.).
- ↑ The International System of Units (SI)., Międzynarodowe Biuro Miar i Wag, 2006. s. 121. [dostęp 2015-08-19]. (ang.).
- ↑ Milibary na Paskale (mbar na Pa) - Przelicznik [online], Multi-converter.com [dostęp 2023-06-10] (pol.).
- ↑ Rodzaj ciśnienia: absolutne, względne, różnicowe - WIKA Polska [online], www.wikapolska.pl [dostęp 2023-06-10] .
- ↑ Rozkład ciśnienia atmosferycznego na Ziemi i jego konsekwencje, Zintegrowana Platforma Edukacyjna, zpe.gov.pl